Al dagenlang kijken meteorologen met zorg naar de berekende weerkaarten voor vrijdag 9 januari. Juist boven onze omgeving ontwikkelt zich een #stormdepressie, die vervolgens vrijwel via ons land naar het oosten lijkt te gaan trekken. Komt er dan nóg meer #sneeuw, of is de bovenlucht zo warm dat er “alleen maar” veel wind en veel regen op het weermenu staat? Aan de hand van een serie scenario-kaarten probeer ik het meest waarschijnlijk weerbeeld te schetsen, al valt of staat elk detail natuurlijk met de precieze koers van het lagedrukgebied.
Update: de storm heeft de naam Goretti gekregen.
Waar ligt de kern van de storm?
Om te beginnen vergelijken we enkele luchtdruk/neerslagkaarten voor vrijdagmiddag, als het laag ongeveer boven ons land moet zijn aangekomen. Tussen ECMWF-Oper en het ECMWF AIFS model blijkt weinig verschil, al is de neerslagpiek (vooral door een fijnmaziger rekenrooster) in de Oper feller en meer geconcentreerd, vooral aan de zuidkant van de lagedrukkern. Daar kan makkelijk meer dan 25mm/12u vallen. Aan de zuidkant ligt ook het windveld, dat eerder al het zuiden van de UK en Noord Frankrijk heeft getroffen, in Het Kanaal komt donderdagavond een zware storm te staan.
Wordt het regen of (natte) sneeuw?
Het is duidelijk dat er met de Atlantische storm veel zachtere lucht wordt aangevoerd. De kans op regen is dus groot, vooral aan de warme kant van de kern. Maar de warme lucht draait ook om de kern heen, en daardoor komt “vloeibare” neerslag ver naar het noorden. In de ensemble verwachting van het neerslagtype zien we dat duidelijk terug. In het zuidwesten van het land valt al vanaf donderdagavond regen en zijn pas vrijdagavond weer wat sneeuwkansen te zien. In Drenthe daarentegen lijkt de kans op natte sneeuw het grootst, waarbij die natte sneeuw dan vrijdag ook gewoon weer in droge sneeuw kan overgaan.
Waar het sneeuwt, kan het ook heel hard sneeuwen. In onderstaande kaarten zien we waar de sneeuwkern (het gebied met de meest intense natte sneeuw en/of droge sneeuw) komt te liggen op twee tijdstippen. In de nacht naar vrijdag is er vooral in het zuidoosten van Engeland kans op zware sneeuw, dat gebied verschuift dan vrijdagmiddag naar het noorden van ons land en naar Noord Duitsland.
De warme tong wordt weer koud
Behalve dat de depressie naar het oosten trekt, vult zij ook op, en wordt de ingedraaide warme lucht geleidelijk weer koud. Enerzijds komt dat door de doorvallende neerslag, anderzijds doordat de cyclonale wind rondom de kern de koude lucht vanuit Noordoost Duitsland en Denemarken weer gaat aanvoeren. Het proces gaat snel, ongeveer met -4 graden per 12u. In de loop van vrijdag wordt regen weer natte sneeuw, en natte sneeuw wordt sneeuw die blijft liggen.
Ontwikkeling van het sneeuwdek
In het ECMWF model zien we het sneeuwscenario duidelijk terug aan de ontwikkeling van het sneeuwdek. Links zien we de “uitgangstoestand” op dinsdag 6 januari met de meeste sneeuw in het midden van het land. In werkelijkheid lag er vandaag, afgaand op publieke data, op enkele plaatsen nóg meer sneeuw… De extreme ECMWF sneeuwdek verwachting die eind december zichtbaar werd, is toch uitgekomen.
Op woensdag valt er in het midden en oosten ongeveer 5 cm sneeuw bij, en donderdag volgt een lichte dooi. Dat zien we hier niet direct terug. De aandacht gaat naar vrijdag uit, en we zien hoe de warme regen veel van het sneeuwdek in midden Nederland heeft “opgegeten” maar ook hoe het sneeuwdek in het noordoosten nog enorm toeneemt.
De weersverwachting voor 9 januari samengevat
In het zuiden en midden matige regen bij een verder aantrekkende ZO-wind en langzaam iets stijgende temperatuur, in het midden tot +3 en in het zuiden tot +6 graden. In Zeeland en aan de westkust is kans op zware windstoten.
In het noorden en noordoosten komt matige natte sneeuw opzetten bij een O-wind en slechts +1 graad. Vrijdagmiddag of -avond gaat de natte sneeuw in het noorden over in sneeuw en bij 0 graden kan de sneeuw met een doorstaande NO-wind wellicht ook wat gaan stuiven. Daarbij valt er minstens 5-10 cm sneeuw bij!
In het midden van het land valt de wind overdag mogelijk een tijdje weg, al blijft het nat. Vrijdagavond is de wind NW en wordt het kouder, er valt dan natte sneeuw.
In het zuiden draait de wind via ZW en W naar NW; vooral in de zuidwestelijke provincies kan het mogelijk hard tot stormachtig waaien. Zodra de wind naar het NW is gedraaid, begint het van het noorden uit kouder te worden met +2 of +1 graad en gaat de regen over in natte sneeuw.
Zaterdag is het na een laatste sneeuwbui droog met wat opklaringen die in de nacht naar zondag in gebieden met een dikke sneeuwlaag nogmaals tot matige vorst kunnen leiden. Begin volgende week wordt het dan tenslotte toch zachter – zoals het er nu naar uit ziet. Maar eerst die vrijdag…
Mooie analyse Wim!