Deze winter is de circulatie vaak geblokkeerd, op dit moment vooral door hogedrukgebieden boven West Rusland. De wind waait vaak uit het zuidoosten tot oosten, maar toch valt het met de kou tot nu toe mee. Wat zijn de vooruitzichten voor de komende week – en tot aan begin februari? Komt er opnieuw sneeuw?
Blokkade verschuift
De gemiddelde weerkaart voor het Noordelijk Halfrond voor 5 dagen vooruit, voor maandag 26 januari 00z, laat toch een begin van verandering zien. Nog steeds is er een rug van hogedruk van Rusland naar zuid Scandinavië en vandaar naar Groenland – in de bovenlucht is de stroming vooral ten noorden van IJsland geblokkeerd. Boven Lapland is echter de luchtdruk gedaald en in de bovenlucht zien we hier een koude pool. De tendens is dat het hogedrukgebied aan de grond zich wat naar het westen terugtrekt, maar dat het in Scandinavië en noord Rusland heel koud blijft met geregeld sneeuwval.
Op weg naar een negatieve NAO, ofwel zuidelijke westcirculatie
Er is nog een andere manier om deze ontwikkeling te bekijken. In onderstaande figuur zien we de hoofd-circulatietypen voor het Europees-Atlantische domein terug in het ECMWF ensemble.
Het is een heel technisch diagram dat in één figuur aangeeft of de stroming geblokkeerd is (BL+) of niet en of de Noord Atlantische Oscillatie negatief (zuidelijke weststroming) of positief is. De kans op winterkou is het grootst bij een BL+ en een NAO-. Bij een BL- en een NAO+ is het in west Europa juist zacht en wisselvallig.
In grijs zien we de ontwikkeling van de voorgaande dagen: vanuit een onduidelijk weerregime zijn we in de richting van de huidige blokkade gegaan, met vooral in oost Europa veel kou. Voor de komende 8 dagen zien we dat we, komend vanuit de blauwe plotjes evalueren naar de paarse plotjes: een afnemen/verdwijnen van de blokkade en de opkomst van een negatieve NAO. De spreiding in het ensemble is, qua stroming, niet eens zo groot, bijna alle oplossingen gaan in de richting van die negatieve NAO.
Minder droge dagen, waarschijnlijk zachter
Deze verandering in het weerregime wijst op depressies die dieper Europa intrekken en dus ook op een toenemende kans op neerslag. Aanvoer van koude lucht uit het oosten, die gekoppeld aan de huidige blokkade eerst nog toeneemt (T850 daalt), stopt – al is er in bijgaande diagrammen nog veel spreiding. Immers, met een zuidelijke weststroming kunnen depressies ook “onder ons door” trekken en dan blijft de aanvoer vanuit het oosten en dus van kou toch nog doorgaan. De neerslag kan vooral in de noordelijke helft van het land winters zijn met kans op ijzel en sneeuw.
Het blijft een spannende winter
In de grote tabel met temperatuurverwachtingen voor alle ensembleleden voor midden-NL zien we dat ook terug. Eerst is de kans op lichte vorst groot, midden volgende week zien we steeds meer zachte oplossingen maar er blijven een aantal koude berekeningen over. Wanneer de depressies winterse neerslag hebben gebracht, en het klaart op boven een vers sneeuwdek, ja dan kan het tussendoor toch flink koud worden.
Overigens, wat we niet zien in deze ene tabel, is dat er grote temperatuurverschillen zijn van noord naar zuid. In Groningen en Drenthe is het kouder, in Zeeland is de kans op vorst veel kleiner.
Kortom: het blijft een spannend seizoen, de winter 2025-2026!